تبیین راهبرد رقابتی و نوآوری دانش فنی بر عملکرد صادراتی

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه مالک اشتر

2 استادیار، دانشگاه شیراز

چکیده

     این مطالعه به دنبال تعیین درجۀ اثرگذاری نوآوری دانش فنی و راهبرد رقابتی بر عملکرد صادراتی شرکت‌های SME موجود در بخش صنعت بلور و شیشه‌­سازی، با در نظر گرفتن نقش محیط رقابتی اثرات فوق، است. چارچوب مفهومی این تحقیق بر اساس هدف اصلی تحقیق که شناخت نوع رابطۀ میان متغیرهای فوق باشد، توسعه یافته است. نمونۀ تحقیق دراین مطالعه شامل 87 شرکت در صنعت بلور و شیشه­‌سازی است. با استفاده از پرسشنامه‌های ساختار یافته، داده‌ها از طریق پست الکترونیکی و همچنین مصاحبه با کارکنان و مدیران ارشد جمع‌­آوری گردید. نتایج نشان می‌دهد که راهبرد رقابتی و نوآوری دانش فنی هر دو بر عملکرد صادراتی اثرگذارند؛ اما میزان تأثیر نوآوری دانش فنی بر عملکرد صادراتی بیشتر از به‌کارگیری نوع راهبرد است. همچنین یافته‌ها حاکی از آن است که رابطۀ معناداری میان نوع راهبرد و نوآوری این شرکت‌ها وجود دارد. از طرف دیگر، یافته‌ها نشان می‌دهد که محیط تأثیر معناداری بر روابط میان متغیرهای برونزا (انواع راهبرد و نوآوری دانش فنی) و متغیر درونزا (عملکرد صادراتی) دارد و این امر روابط را تعدیل می‌کند.
 
     این مطالعه به دنبال تعیین درجۀ اثرگذاری نوآوری دانش فنی و راهبرد رقابتی بر عملکرد صادراتی شرکت‌های SME موجود در بخش صنعت بلور و شیشه­سازی، با در نظر گرفتن نقش محیط رقابتی اثرات فوق، است. چارچوب مفهومی این تحقیق بر اساس هدف اصلی تحقیق که شناخت نوع رابطۀ میان متغیرهای فوق باشد، توسعه یافته است. نمونۀ تحقیق دراین مطالعه شامل 87 شرکت در صنعت بلور و شیشه­سازی است. با استفاده از پرسشنامه‌های ساختار یافته، داده‌ها از طریق پست الکترونیکی و همچنین مصاحبه با کارکنان و مدیران ارشد جمع­آوری گردید. نتایج نشان می‌دهد که راهبرد رقابتی و نوآوری دانش فنی هر دو بر عملکرد صادراتی اثرگذارند؛ اما میزان تأثیر نوآوری دانش فنی بر عملکرد صادراتی بیشتر از به‌کارگیری نوع راهبرد است. همچنین یافته‌ها حاکی از آن است که رابطۀ معناداری میان نوع راهبرد و نوآوری این شرکت‌ها وجود دارد. از طرف دیگر، یافته‌ها نشان می‌دهد که محیط تأثیر معناداری بر روابط میان متغیرهای برونزا (انواع راهبرد و نوآوری دانش فنی) و متغیر درونزا (عملکرد صادراتی) دارد و این امر روابط را تعدیل می‌کند.
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluating the Effects of Competitive Strategy and Technological Innovation on Export Performance

نویسندگان [English]

  • Abdolhossein Karampour 1
  • Abolghasem Ebrahimi 2
1 Assistant Professor, Malek Ashtar University
2 Assistant Professor, Shiraz University
چکیده [English]

     The purpose of this paper is to determine the influential degree of technological innovation and competitive strategy on export performance of small and Medium size Enterprises (SMEs) engaged in crystal and glass industry, considering the role of competitive environment. The conceptual framework of this study was developed based on the main objective of the study which is determining the type of relationship between the above variables. The sample of the study consists of 87 companies engaged in crystal and glass industry. Data was collected through email and face to face interview with top managers and employees, by a constructed questionnaire. The results indicated that while both competitive strategy and technological innovation influence export performance but later enjoyers higher degree of influence, and also the results revealed a significant relationship between the type of strategy and innovation in these companies. However, the results revealed that the environment have significant influence on the relationships of the exogenous variables (types of strategy and technological innovation) and mediates these relationships.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Innovation
  • Competitive Strategy
  • export performance
  • Competitive environment
  • Small and Medium Sized Enterprises

 

1. بازرگان، عباس؛ سرمد، زهره و حجازی، الهه (1383). روش پژوهش در علوم رفتاری. تهران؛ نشر آگه.

2. بیدآباد، بیژن (1383). ارتباطات میان­بخشی و هدف­گذاری افزایش اشتغال کشور. تهران، ماهنامه اقتصاد کشاورزی و توسعه، سال دوازدهم، شماره 46.

3. حسینی طولی، فرشید (1389). بررسی تأثیر برنامه‌های مشوق‌های صادراتی بر عملکرد صادراتی صنعت برق، پایان­نامه دکتری، دانشگاه تهران، به راهنمایی طهمورث حسنقلی­پور.

4. دفتر تعاونی‌های تولیدی وزارت تعاون (1387). تحلیلی بر وضعیت شرکت‌های تعاونی کانی غیرفلزی و ماشین­سازی و ریخته­گری. تهران، وزارت تعاون.

5. دهدشتی شاهرخ، زهره (1386). عوامل مؤثر بر عملکرد صادراتی شرکت‌های کوچک و میانه، فصلنامه مطالعات مدیریت، شماره 53.

6. ده یادگاری، سعید (1383). بررسی رابطۀ میان ابعاد مزیت رقابتی و عملکرد صادراتی شرکت‌های ایرانی صادرکننده سنگ‌های تزئینی، پژوهش­نامه بازرگانی.

7. فهیمی­فر، جمشید (1376). بازار جهانی سنگ‌های تزئینی و سهم صادراتی ایران. تهران، چاپ اول، مؤسسۀ مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.

8. قربانی، منصور (1381). دیباچه­ای بر زمین شناسی اقتصادی ایران. تهران، سازمان زمین­شناسی و اکتشافات معدنی کشور، چاپ اول.

9. نجفی مجد، صمد (1387). شناسایی عوامل تعیین­کننده عملکرد صادراتی در صنعت مواد غذایی، پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، به راهنمایی دکتر محمد حقیقی.

10. نهاوندیان، محمد (1380). افق‌ها و عبرت‌ها در سیاستگذاری بازرگانی. تهران؛ شرکت چاپ و نشر بازرگانی، چاپ اول.

11. Aaby, Nils-Erik, and Stanley F. Slater. (1989). Management influences on export performance: A review of the empirical literature 1978-1988. International Marketing Review 6(4):7-26.

12. Bani-Hani J. & AlHawary F. (2009) The Impact of Core Competencies on Competitive Advantage: Strategic Challenge. International Bulletin of Business Administration. 93-104.

13. Baldauf, A., Cravens, D. W., & Wagner, U. (2000). Examining determinants of export performance in small open economies. Journal of World Business, 35(1): 61-79.

14. Barney, J. (1996). Gaining and sustaining competitive advantage. Reading, MA: Addison-Wesley Publishing Company.

15. Barney, J. (2001): Is the Resource-based View a useful perspective for Strategic Management research? Yes, Academy of Management Review, 26, 41-56.

16. Cadogan, J., Cui, C., & Li, E. (2003). Export market-oriented behavior and export performance: the moderating roles of competitive intensity and technological turbulence. International Marketing Review, 20(5), 493-513.

17. Cavusgil, S. T., &Zou, S. (1994). Marketing strategy-performance relationship: an investigation of the empirical link in export market ventures. Journal of Marketing, 58, 1-21.

18. Chetty, S. K., & Hamilton, R. T. (1993). Firm-level determinants of export performance: a meta-analysis. International Marketing Review, 10(3), 26-34.

19. Dhanaraj, C.& Beamish, P.W. 2003.A resource-based approach to the study of export performance. Journal of small Business Management, 41(3): 22–61

20. Grant, R. (1999): Contemporary Strategy Analysis. Concepts, Techniques, Applications, Blackwell publishers, Cambridge.

21. Ibeh K.I., & Wheeler C. (2005). A Resource-Centered Interpretation of Export Performance. International Entrepreneurship and Management Journal 1, 539–556.

22. Katsikeas, C., Leonidou, L., & Morgan, N. (2000). Firm-level export performance assessment: review, evaluation and development. Journal of the Academy of Marketing Science, 28(4), 493-511.

23. Kim M & Azizi W. (2009). The Relationship between Innovativeness, Strategy Types, Environment and the Export Performance of Small and Medium size Enterprises (SMEs) of Malaysian Manufacturing Sector. The Business Review, Cambridge, 13(2), 145-154.

24. Kim Man M.M. (2010). The Relationship between Distinctive Capabilities, Innovativeness, Strategy Types and the Export Performance of Small and Medium-Size Enterprises (SMEs) of Malaysian Manufacturing Sector. International Journal of Management and Innovation, 2, 15-30.

25. Raymond Louis and Croteau Anne-Marie (2006). Enabling The Strategic Development of SMEs Through Advanced Manufacturing Systems: A Configurationally Perspective, Journal of Industrial Management and Data Systems, 106 (7): 1012-1032.

26. Lin, Carol Yeh-Yun and Chen Mavis Yi-Chung. (2007). Does Innovation Lead To Performance? An Empirical Study of SMEs in Taiwan, Journal of Management Research News, 30 (2).

27. Kemp, R.G.M., M. Folkeringa, J.P.J. de Jong, E.F. M. Wubben. (2003). Innovation and firm’s performance. Zoetermeer: EIM: Small Business Research and Consultancy.

28. Tarsiah, H.T. (2007). The Critical Success Factors: A Study on the Small and Medium-Sized Manufacturing Companies in East Malaysia, published PhD Dissertation. University Malaysia Sabah.